5.3.1. Herscheppingsproces

Heil, verlossing, redding, behoud en zaligheid

Het nieuwtestamentische Griekse woord 'soteria' (letterlijk: redding) wordt meestal vertaald met woorden als heil, verlossing, redding, behoud of zaligheid. De woordkeuze verschilt per Bijbelvertaling. Voorbeeld:

"Gods genade is openbaar geworden tot redding van alle mensen." (Titus 2:11, NBV2004)

"Want de zaligmakende genade van God is verschenen aan alle mensen..." (Titus 2:11, HSV2011)

"Want de genade Gods is verschenen, heil brengend voor alle mensen..." (Titus 2:11, NBG1951)

De ouderwets aandoende term 'heil' vind ik eigenlijk een prima woord in het Nederlands. Het daarvan afgeleide woord 'heilzaam' wordt nog steeds gebruikt. Het is ook verwant aan het woord 'heling'. Het woord 'soteria' zoals het gebruikt wordt in het Nieuwe Testament omvat eigenlijk alles wat God wil geven tot welzijn van de mens, alle zegen, bescherming en hulp, met als doel om hem tot het hoogst denkbare einddoel van zijn leven te brengen.

De woorden 'behoud' en 'zaligheid' hebben voor veel mensen een statische klank, waarbij betekenissen als 'kind van God worden' of 'naar de hemel gaan' vaak de boventoon voeren. In onze Bijbelvertalingen worden we nogal eens op het verkeerde been gezet door de manier waarop 'soteria' wordt vertaald. Hier volgt een van de vele voorbeelden. Nadat Jezus een zieke had genezen, zei Hij wel eens:

"Uw geloof heeft u gered"... (Lucas 8:48), NBV2004)

"... uw geloof heeft u behouden..." (Lucas 8:48, NBG1951/HSV2010)

Dat betekent natuurlijk niet dat de persoon op dat moment een kind van God was geworden, maar dat hij eenvoudigweg lichamelijk was genezen. Gelukkig is er ook nog een Nederlandse Bijbelvertaling die het wel goed weergeeft:

"U bent genezen door uw geloof..." (Lucas 8:48, HB2008)

Herscheppingsproces van de mens

Het begrip 'herschepping' is een geweldig concept dat uit Gods hart is voortgekomen om de mensheid als geheel en individuele mensen weer met Hem te verenigen en tot volmaaktheid te brengen.

In het woord 'herschepping' ligt besloten dat dit het werk is van onze Schepper en Herschepper, en dus geen proces van zelfrealisatie of een eigenmachtig streven naar heiligheid. Verder laat het woord duidelijk doorklinken dat het gaat om een doorgaand vernieuwingsproces.

Gods genadegeschenk van herschepping is als een drietrapsraket waardoor de gelovige steeds dichter bij God komt en steeds dichter bij het uiteindelijke doel dat God voor hem heeft. Daarin onderscheiden we drie fasen:

  1. bekering en wedergeboorte
  2. geloofsgroei, tijdens het leven op aarde
  3. eeuwig leven in het hiernamaals

Nogmaals: let goed op bij het lezen van het Nieuwe Testament wanneer je woorden als behoud, redding, heil, zaligheid leest. Probeer dan vooral te begrijpen welke van deze drie fasen bedoeld wordt, anders kun je heel gemakkelijk iets verkeerds in zulke Bijbelteksten lezen! De drie herscheppingfasen komen we alle drie tegen in Titus 2:11-13:

herscheppingsfase Titus 2:11-13 (WV1995)
1. bekering en wedergeboorte vers 11: Want de genade van God is verschenen, bron van redding voor alle mensen,
2. geloofsgroei, tijdens het verdere leven op aarde vers 12: die ons leert af te zien van goddeloosheid en wereldse begeerten, en bezonnen, rechtvaardig en vroom te leven in deze wereld,
3. eeuwig leven in het hiernamaals vers 13: in afwachting van het geluk waarop we hopen, de verschijning van de heerlijkheid van onze grote God en onze redder Jezus Christus.

Herscheppingfase 1 - bekering en wedergeboorte

Bij de wedergeboorte die direct volgt op je bekering word je een kind van God. Bij de wedergeboorte onderscheiden we de volgende vier aspecten:

verdienste van Jezus voor de mensheid door zijn kruisdood persoonlijk toegepast bij wedergeboorte God neemt daarbij iets verkeerds weg God geeft daarvoor iets goeds in de plaats
de zonden gedragen rechtvaardigmaking vergeving van zondeschuld toerekening van Jezus' gerechtigheid
de verzoening met God tot stand gebracht verzoening geen vijand van God meer gunsteling en kind van God geworden
de satan overwonnen verlossing bevrijding uit de macht van de satan toelating tot het Koninkrijk van God
de dood overwonnen levendmaking niet langer geestelijk dood nieuw leven ontvangen

Betekenis van het kruis voor christengelovigen

Herscheppingfase 2 - geloofsgroei

Gedurende de rest van je leven op aarde wordt die eerste herschepping verder uitgewerkt. Het proces van bekering leidde tot wedergeboorte. Ook daarna zijn er bekeringsprocessen nodig wanneer God zijn licht laat schijnen op bepaalde zonden of zondige gewoonten in je leven die bij het kruis van Jezus gebracht moeten worden. Je mag het ook 'doorgaande bekering' noemen. Het kan ook nodig dat er in je leven bevrijding nodig is van gebondenheden of verslavingen die je geloofsgroei belemmeren. Ook daardoor wil de Heilige Geest een stuk vernieuwing in je leven uitwerken. Het is een levenslange leerschool met het doel God beter te leren kennen en steeds meer op Jezus gaan lijken doordat je groeit in liefde voor God en je medemensen.

Voorwaarde hierbij is: geloof in de bevrijdende en vernieuwende kracht van de Heilige Geest in alle situaties van je leven. Over dit proces schrijft de apostel Paulus:

"Blijft ... uw behoudenis bewerken met vreze en beven." (Filippenzen 2:12, NBG1951)

"... werk aan uw eigen zaligheid met vrees en beven." (Filippenzen 2:12, HSV2010)

Nogmaals, door het woord 'behoudenis' in deze vertaling worden we gemakkelijk op het verkeerde been gezet, alsof je door eigen inspanning je eeuwige behoud zou moeten verdienen. Wat bedoeld wordt is: werk je behoud verder uit, leef vanuit ontzag voor Gods wil, stel jezelf open voor het herscheppende werk van Gods Geest in je leven, waardoor er geloofsgroei plaatsvindt. De vertaling van 'Het Boek' geeft naar mijn mening een betere (hoewel vrij vertaalde) weergave van deze tekst:

"Zet u ... volledig in voor een gezond geestelijk leven." (Filippenzen 2:12, HB1987)

"Zie meer hierover in onderwerp ' Vier aspecten van geloofsgroei' in dit hoofdstuk.

Herscheppingfase 3 - eeuwig leven

Tenslotte is er de herschepping die zal plaatsvinden nadat het leven van de gelovige op aarde is beëindigd.

"opdat ook zij (=Gods uitverkorenen) het heil in Christus verkrijgen met eeuwige heerlijkheid." (2 Timoteüs 2:10, NBG1951)

Ook daarin kunnen we drie fasen onderscheiden:

  1. een tijdelijk verblijf in de hemel, direct na het sterven (tenzij Jezus eerder terugkomt)
  2. na de opstanding van het lichaam tijdens het Messiaanse Vrederijk
  3. na het Laatste Oordeel op de Nieuwe Aarde

 

Herschepping 2.0. Een uitgebreide, samenhangende serie studies over Bijbelse onderwerpen
voor persoonlijke opbouw en gespreksgroepen over Gods herscheppende werk in het leven van de gelovige.
copyright © 2013 - voor het laatst bijgewerkt op 4 januari 2017