2.3.7. Menselijke ziel

Kern van de bewuste persoonlijkheid

Je ziel is de kern van je persoonlijkheid, waarmee je bewust kunt denken en je leven beleven. Je ziel is het bestuurscentrum van je leven en komt het meest overeen met de persoon die je met 'ik' aanduidt. Een voorbeeld: In Getsemane zei Jezus het volgende tegen zijn discipelen:

"Toen zei Hij tegen hen: Mijn ziel is zeer bedroefd..." (Matteüs 26:38, HSV2010)

"(Jezus) zei hij tegen hen: 'Ik voel me dodelijk bedroefd..." ((Matteüs 26:38, NBV2004)

De verschillen in de beide Bijbelvertalingen zijn opmerkelijk. Hier sprak Jezus over zijn ziel als zijn bewuste innerlijk, dus eigenlijk over zichzelf. We zien dat de NBV2004 vertaling 'mijn ziel' heeft weergegeven als 'Ik' en dus het woord 'ziel' heeft wegvertaald. Maar echt fout is dat niet want er is geen verlies van betekenis. Aan de andere kant heeft de HSV2010 vertaling het woord 'ziel' wel weergegeven, maar heeft het begrip 'dodelijk' vervangen door 'zeer' en dat is wel een verandering van de betekenis.

Vier aspecten van de ziel

De mens is geschapen als evenbeeld van God. Zoals we eerder zagen komt dat tot uitdrukking in de menselijke drie-eenheid, die een afbeelding is van de goddelijke drie-eenheid. Maar het evenbeeld-van-God zijn gaat nog veel verder. We kunnen namelijk ook duidelijke overeenkomsten zien tussen

  1. de vier karakteraspecten van God (die worden afgebeeld door de vier cherubs voor Gods troon, Openbaring 4) en
  2. de vier belangrijkste aspecten van de menselijke ziel.
Gods
karakteraspect
heeft te maken
met...
menselijk
zielsaspect
wijsheid wat God (BE)DENKT met betrekking tot zijn schepping verstand
vriendelijkheid wat God VOELT van en voor zijn schepping gevoel
kracht wat God WIL met zijn schepping wil
zorgzaamheid wat God DOET voor zijn schepping gedrag

Menselijke ziel als afbeelding van Gods wezen

In 'Herschepping' komen we deze vier zielsaspecten bij veel onderwerpen tegen, waarbij de unieke vier-aspecten benadering van 'Herschepping' wordt gehanteerd.

schema lichaam en ziel

Er is natuurlijk veel wisselwerking tussen verstand, gevoel, wil en gedrag. Enkele van de belangrijkste zijn:

  1. Het verstand geeft gedachten door aan de wil als een soort advies voor een bepaald gedrag.
  2. Het gevoel wordt voor een belangrijk deel vanuit het verstand aangestuurd. Je gedachten bepalen meestal je gevoelens.
  3. Het gevoel geeft ook een advies aan de wil tot een bepaald gedrag.
  4. De wil besluit op grond van de adviezen van verstand en gevoel tot een bepaald gedrag.
  5. Het gedrag doet wat de wil heeft bepaald.

Van deze vier functies heeft de wil de leidende rol. Als het erop aankomt worden DAAR de beslissingen genomen.

Functies van de ziel en karakterapecten

De vier functies of aspecten van de ziel hangen samen met vier karakteraspecten, zoals we kunnen zien in het volgende overzichtje:

zielsaspect heeft te maken met ... karakteraspect
verstand denken verstandelijk
gevoel voelen gevoelsmatig
wil willen wilskrachtig
gedrag doen evenwichtig

Karakteraspecten

Omdat bij ieder mens het verstand, het gevoel, de wil en het gedrag een rol spelen, heeft ieder mens elk iets van deze vier karakteraspecten in zich. Maar iedereen is geboren met een unieke combinatie van verstandelijke, gevoelsmatige, wilskrachtige eigenschappen en dat maakt ieders karakter uniek. God heeft elk mens als een uniek evenbeeld van Hem zelf gemaakt. Menselijke eigenschappen, dus ook deze karakteraspecten, zijn afbeeldingen van Gods karaktereigenschappen. Voor iedere gelovige is het een uitdaging om zijn aangeboren karakter (ook wel temperament genoemd) verder te ontwikkelen om op een unieke manier beelddrager van God te zijn. Je persoonlijke karakter speelt een enorm belangrijke rol bij je geloofsgroei.

Hier is veel meer over zeggen. Zie daarvoor hoofdstuk 'Karakter en geloofsgroei'.

 

Herschepping 2.0. Een uitgebreide, samenhangende serie studies over Bijbelse onderwerpen
voor persoonlijke opbouw en gespreksgroepen over Gods herscheppende werk in het leven van de gelovige.
copyright © 2013 - voor het laatst bijgewerkt op 18 maart 2013